नांदगाव शाळेच्या विद्यार्थ्थांच्या नंदीबैल आला भेटीला विद्यार्थ्यांनी जाणून घेतली माहिती
कोतोली (प्रतिनिधी): खेड्यापाड्यातील लोकजीवनाचा अविभाज्य घटक असलेली नंदीबैल परंपरा काळाच्या ओघात हळूहळू लोप पावत चालली आहे. पूर्वी प्रत्येक गावात नंदीबैल दिसणे ही सर्वसामान्य बाब होती. शेतकरी, कुटुंबीय व लहान मुले मोठ्या उत्साहाने नंदीबैलाचे स्वागत करत, त्याला धान्य-भाजी देत व पारंपरिक गीत-वाद्यांच्या तालावर आनंद साजरा करत असत.
मात्र यांत्रिकीकरण, बदलती जीवनशैली, शहरांकडे होणारे स्थलांतर आणि आर्थिक अडचणी यामुळे नंदीबैल बाळगणाऱ्या कुटुंबांची संख्या मोठ्या प्रमाणात घटली आहे. परिणामी ही समृद्ध लोकपरंपरा नामशेष होण्याच्या मार्गावर आहे. अशा परिस्थितीत शाहुवाडी तालुक्यातील विद्या मंदिर नांदगाव शाळेत नंदीबैलाने दिलेली भेट ही केवळ एक कार्यक्रम न राहता विद्यार्थ्यांसाठी जिवंत सांस्कृतिक अनुभव ठरली. विद्यार्थ्यांनी नंदीबैलाची सजावट, त्यामागील धार्मिक-सांस्कृतिक महत्त्व, शेतकऱ्यांच्या जीवनातील त्याची भूमिका आणि लोककलेशी असलेला संबंध प्रत्यक्ष पाहून समजून घेतला. शिक्षकांनी नंदीबैल परंपरेचा इतिहास, तिचे सामाजिक महत्त्व आणि आज ती जपण्याची गरज याबद्दल सविस्तर माहिती दिली.
या उपक्रमामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये ग्रामीण संस्कृतीबद्दल आदर, जाणीव व जपणुकीची भावना निर्माण झाली. लोप पावत चाललेल्या परंपरांचे जतन करणे ही आपली सामूहिक जबाबदारी आहे, हा संदेश विद्यार्थ्यांच्या मनावर ठसवण्यात आला. अशा उपक्रमांमधून शाळा केवळ शिक्षण देत नाही तर संस्कृती जपण्याचे संस्कारही विद्यार्थ्यांमध्ये रुजवत असल्याचे मुख्याध्यापक अशोक पाटील यांनी सांगितले. यावेळी मुख्याध्यापक अशोक पाटील,अजित बंगे,सोनाली पाटील,तुकाराम पाटील तसेच विद्यार्थी मोठया संख्येने उपस्थित होते.
